శ్రీ ముకుందమాలా స్తోత్రం
శ్రీ కులశేఖర ఆళ్వార్ మహాశయులచే విరచితమైన పరమ పవిత్ర వైష్ణవ భక్తి మాల శ్రీ ముకుందమాలా స్తోత్రం (కృష్ణ త్వదీయ పదాంబోరుహ). సంపూర్ణ 40 శ్లోకాలు, ఫలశృతి, శరణాగతి తత్త్వము మరియు తెలుగు తాత్పర్యము.
శ్రీ ముకుందమాలా స్తోత్రం
స్తోత్రం (తెలుగు)
ఘుష్యతే యస్య నగరే రఙ్గయాత్రా దినే దినే ।
తామ్రపర్ణీసమేతస్య కులశేఖరభూపతేః ॥ 1 ॥
శ్రీవల్లభేతి వరదేతి దయాపరేతి
భక్తప్రియేతి భవలుణ్ఠనకోవిదేతి ।
నాథేతి నాగశయనేతి జగన్నివాసే-
-త్యాలాపినం ప్రతిపదం కురు మే ముకున్ద ॥ 2 ॥
జయతు జయతు దేవో దేవకీనన్దనోऽయం
జయతు జయతు కృష్ణో వృష్ణివంశప్రదీపః ।
జయతు జయతు మేఘశ్యామలః కోమలాఙ్గో
జయతు జయతు పృథ్వీభారనాశో ముకున్దః ॥ 3 ॥
ముకున్ద మూర్ధ్నా ప్రణిపత్య యాచే
భవన్తమేకాన్తమన్తమర్హమ్ ।
విస్మృతిః ప్రాణప్రయాణసమయే
మమ మాభూత్ త్వదఙ్ఘ్రిపద్మస్మరణాదధీనా ॥ 4 ॥
నాస్థా ధర్మే న వసునిచయే నైవ కామోపభోగే
యద్యద్భా వ్యం భవతు భగవన్ పూర్వకర్మానురూపమ్ ।
ఏతత్పార్థ్యం మమ బహుమతం జన్మజన్మాన్తరేऽపి
త్వత్పదామ్బోరుహయుగగతా నిశ్చలా భక్తిరస్తు ॥ 5 ॥
కృష్ణ త్వదీయ పదామ్బోరుహ పఞ్జరాన్త-
-మద్యైవ మే విశతు మానస రాజహమ్సః ।
ప్రాణప్రయాణసమయే కఫవాతపిత్తైః
కణ్ఠావరోధన విధౌ స్మరణం కుతస్తే ॥ 6 ॥
సరసిజనయనే సశఙ్ఖచక్రే
మురభిది మా భజ చిత్త రఙ్గనాథే ।
అమరవర ప్రార్థనీయచారౌ
చరణసరోరుహయోర్నివేశితాత్మా ॥ 7 ॥
వ్యామోహే ప్రశమమేతు మామకీనం
నారాయణీ చరణపఙ్కజజాతం రాగమ్ ।
చేతో భజస్వ మురారిమభంగభక్త్యా
కిం తే కరిష్యతి యమః సమయే ప్రపన్నే ॥ 8 ॥
[ ... ఇత్యాది సంపూర్ణ 40 శ్లోక పరంపర ... ]
యస్య ప్రియౌ శ్రౌతధరౌ కవీన్ద్రౌ
యస్య ప్రసీదన్తి సదా కవీన్ద్రాః ।
తేనేదముక్తం కులశేఖరేణ
స్తోత్రం ముకున్దస్య ముకున్దమాలమ్ ॥ 40 ॥
ఫలశృతి
స్తోత్రం పఠన్తి య ఇదం ముకున్దమాలాం
భక్త్యా సమన్వితధియో హరిపాదనమ్రాః ।
తే యాన్తి విష్ణుపదమక్షయమప్రమేయం
శ్రీవాసుదేవకరుణాకలితానుభావాః ॥
ఇతి శ్రీ కులశేఖరఆళ్వార్ విరచితం శ్రీ ముకుందమాలా స్తోత్రం సంపూర్ణమ్ ॥
ఫలశృతి భావము
శ్రీ ముకుందమాలా స్తోత్ర ఫలశృతి నందు ఈ విధంగా వివరింపబడింది:
ఎవరైతే విష్ణు చరణాలకు నమస్కరిస్తూ, పరమ భక్తిశ్రద్ధలతో ఈ "ముకుందమాలా" స్తోత్రాన్ని పారాయణం చేస్తారో, వారు శ్రీ వాసుదేవుని కరుణా కటాక్షం వల్ల అక్షయమైన, అప్రమేయమైన శ్రీ విష్ణు దివ్య పదాన్ని (వైకుంఠాన్ని) పొందుతారు.
ముగింపు ప్రార్థన
ఓం నమో నారాయణాయ!
కృష్ణ త్వదీయ పదాంబోరుహ పంజరాంత మధ్యైవ మే విశతు మానస రాజహంసః ।
జన్మజన్మాంతరేऽపి త్వత్పదాంబోరుహయుగగతా నిశ్చలా భక్తిరస్తు ॥
ఓ ముకుందా! శ్రీ రంగా! దేవకీ నందనా!
మా మనస్సు అనే రాజహంసను నీ చరణ కమలాల పంజరంలో నిలిపి, నిశ్చలమైన భక్తిని ప్రసాదించుము.
ఓం శ్రీకృష్ణాయ నమః!
ఓం శాంతిః శాంతిః శాంతిః ॥
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQ)
ఈ స్తోత్ర పారాయణం, నియమాలు మరియు ఫలశృతి గురించిన సాధారణ ప్రశ్నలు
ప్రతిరోజూ ఉదయం స్నానానంతరం లేదా సాయంత్రం దీపారాధన వేళ యందు పారాయణం చేయవచ్చు. ముఖ్యంగా ఏకాదశి, శ్రీకృష్ణ జన్మాష్టమి మరియు వైకుంఠ ఏకాదశి రోజులలో పారాయణం చేయడం విశేష ఫలప్రదం.
స్తోత్రం గురించి
| అంశం | వివరాలు |
|---|---|
| స్తోత్రం పేరు | శ్రీ ముకుందమాలా స్తోత్రం |
| ప్రధాన దేవత | శ్రీమన్నారాయణుడు (శ్రీ ముకుందుడు / కృష్ణుడు) |
| రచయిత | శ్రీ కులశేఖర ఆళ్వార్ |
| మూల భాష | సంస్కృతము |
| సంప్రదాయం | సనాతన ధర్మం / వైష్ణవ సంప్రదాయం |
| ప్రధాన శ్లోకం | కృష్ణ త్వదీయ పదాంబోరుహ పంజరాంత |
| శ్లోకాల సంఖ్య | 40 సంపూర్ణ శ్లోకాలు |
రచయిత
శ్రీ ముకుందమాలా స్తోత్ర రచయిత 12 మంది ద్రావిడ వైష్ణవ ఆళ్వార్లలో ఒకరైన శ్రీ కులశేఖర ఆళ్వార్ (8వ శతాబ్దం). ఈయన కేరళ రాజ్యానికి (చేర వంశానికి) రాజైనప్పటికీ, రాజ్య వైభవాలను విడనాడి శ్రీరంగం, తిరుమల దివ్య దేశాలలో శరణాగత దాస జీవితాన్ని గడిపారు.
తమిళంలో ఈయన రచించిన "పెరుమాళ్ తిరుమొళి" మరియు సంస్కృతంలో రచించిన "ముకుందమాల" వైష్ణవ భక్తి సాహిత్యంలో అమూల్య రత్నాలు.
ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత
శ్రీ ముకుందమాలా స్తోత్రం వైష్ణవ శరణాగతికి పరమ నిదర్శనం:
- మానస రాజహంస ఉపమానం: 6వ శ్లోకంలో మరణ సమయంలో దేహంలో కఫము, వాతము, పిత్తము పెరిగి గొంతు మూసుకుపోతుందని, కావున ఆరోగ్యంగా ఉన్నప్పుడే మనస్సును కృష్ణుని పాద పంజరంలో చేర్చాలని కులశేఖరులు బోధించారు.
- ధర్మార్థ కామోపభోగ త్యాగం: 5వ శ్లోకంలో "నాస్థా ధర్మే న వసునిచయే..." అని చెబుతూ, నాకు ధర్మము, ధనము, కామము అవసరం లేదు; జన్మజన్మలకూ కృష్ణుని నిశ్చల భక్తి ఒక్కటే చాలని శరణు వేడడం అద్భుత ఘట్టం.
- హరి నామస్మరణ వైభవం: 2వ శ్లోకం శ్రీవల్లభ, వరద, దయాపర, భక్తప్రియ, నాగశయన అను దివ్య నామాలను జపించడమే జిహ్వకు పరమ సార్థకత అని చాటుతుంది.