అచ్యుతాష్టకం
శ్రీ ఆది శంకరాచార్యులవారిచే విరచితమైన అత్యంత శ్రావ్యమైన, భక్తిరసభరితమైన శ్రీ అచ్యుతాష్టక స్తోత్రం (అచ్యుతం కేశవం).శ్రీకృష్ణుడు, శ్రీమహావిష్ణువు మరియు శ్రీరాముని దివ్య నామాలు, రూపాలు, లీలలను స్మరిస్తూ పఠించే ప్రసిద్ధ అచ్యుతాష్టకం.
ధ్యాన శ్లోకం
అచ్యుతం కేశవం రామనారాయణం
కృష్ణదామోదరం వాసుదేవం హరిమ్ ।
శ్రీధరం మాధవం గోపికా వల్లభం
జానకీనాయకం రామచంద్రం భజే ॥
స్తోత్రం
అచ్యుతం కేశవం రామనారాయణం
కృష్ణదామోదరం వాసుదేవం హరిమ్ ।
శ్రీధరం మాధవం గోపికా వల్లభం
జానకీనాయకం రామచంద్రం భజే ॥
అచ్యుతం కేశవం సత్యభామాధవం
మాధవం శ్రీధరం రాధికా రాధితమ్ ।
ఇందిరామందిరం చేతసా సుందరం
దేవకీనందనం నందజం సందధే ॥
విష్ణవే జిష్ణవే శంకనే చక్రిణే
రుక్మిణీ రాగిణే జానకీ జానయే ।
వల్లవీ వల్లభాయార్చితా యాత్మనే
కంస విధ్వంసినే వంశినే తే నమః ॥
కృష్ణ గోవింద హే రామ నారాయణ
శ్రీపతే వాసుదేవాజిత శ్రీనిధే ।
అచ్యుతానంత హే మాధవాధోక్షజ
ద్వారకానాయక ద్రౌపదీరక్షక ॥
రాక్షస క్షోభితః సీతయా శోభితో
దండకారణ్యభూ పుణ్యతాకారణః ।
లక్ష్మణోనాన్వితో వానరైః సేవితో
అగస్త్య సంపూజితో రాఘవః పాతు మామ్ ॥
ధేనుకారిష్టకోఽనిష్టకృద్ద్వేషిణాం
కేశిహా కంసహృద్వణ్శికావాదకః ।
పూతనాకోపకః సూరజాఖేలనో
బాలగోపాలకః పాతు మాం సర్వదా ॥
విద్యుదుద్యోతవత్ప్రస్ఫురద్వాససం
ప్రావృడంభోదవత్ప్రోల్లసద్విగ్రహమ్ ।
వన్యయా మాలయా శోభితోరఃస్థలం
లోహితాంఘ్రిద్వయం వారిజాక్షం భజే ॥
కుంచితైః కుంతలై భ్రాజమానాననం
రత్నమౌళిం లసత్-కుండలం గండయోః ।
హారకేయూరకం కంకణ ప్రోజ్జ్వలం
కింకిణీ మంజులం శ్యామలం తం భజే ॥
ముగింపు ప్రార్థన
అచ్యుతస్యాష్టకం యః పఠేదిష్టదం
ప్రేమతః ప్రత్యహం పూరుషః సస్పృహమ్ ।
వృత్తతః సుందరం కర్తృ విశ్వంభరః
తస్య వశ్యో హరి ర్జాయతే సత్వరమ్ ॥
అచ్యుతం కేశవం రామనారాయణం
కృష్ణదామోదరం వాసుదేవం హరిమ్ ।
శ్రీధరం మాధవం గోపికా వల్లభం
జానకీనాయకం రామచంద్రం భజే ॥
ఫలశ్రుతి
శ్రీ అచ్యుతాష్టక స్తోత్రాన్ని నిత్యం ప్రేమతో పారాయణం చేయడం వల్ల కలిగే శుభ ఫలితాలు ఫలశృతి నందు ఈ విధంగా వివరింపబడ్డాయి:
- శ్రీహరి వశ్యత (శీఘ్ర అనుగ్రహము): "తస్య వశ్యో హరిర్జాయతే సత్వరమ్" — శ్రీమన్నారాయణుడు భక్తుని ప్రేమకు వశుడై అతిశీఘ్రంగా అనుగ్రహిస్తాడు.
- సకల పాపక్షయము: పూర్వ జన్మల పాపాలు, అజ్ఞాన దోషాలు నశించి హృదయ పవిత్రత కలుగుతుంది.
- ఆనంద & శాంతి ప్రాప్తి: మనస్సులోని దుఃఖాలు, ఆందోళనలు తొలగి పరమానందం, మనఃశాంతి లభిస్తాయి.
- సకల అభీష్ట సిద్ధి: భక్తులు కోరుకునే ధర్మబద్ధమైన ఇష్టకామ్యాలు నెరవేరుతాయి.
- భక్తి & ముక్తి మార్గము: శ్రీకృష్ణ పరమాత్మ దివ్య లీలల స్మరణతో నిష్కామ భక్తి, వైకుంఠ ప్రాప్తి లభిస్తాయి.
అచ్యుతస్యాష్టకం యః పఠేదిష్టదం
ప్రేమతః ప్రత్యహం పూరుషః సస్పృహమ్ ।
వృత్తతః సుందరం వేద్యమానందదం
తస్య వశ్యో హరిర్జాయతే సత్వరమ్ ॥ 9 ॥
ఇతి శ్రీమత్పరమహంసపరివ్రాజకాచార్యస్య
శ్రీమచ్ఛఙ్కరాచార్య విరచితం శ్రీ అచ్యుతాష్టక స్తోత్రం సంపూర్ణమ్ ॥
ఫలశృతి భావము
శ్రీ అచ్యుతాష్టక స్తోత్ర ఫలశృతి నందు శ్రీ ఆది శంకరాచార్యులవారు ఈ విధంగా ఫలాన్ని అనుగ్రహించారు:
పరిచయం
అచ్యుతాష్టకం శ్రీమహావిష్ణువు, శ్రీకృష్ణుడు మరియు శ్రీరాముని వివిధ దివ్య నామాలు, రూపాలు మరియు లీలలను స్మరిస్తూ పఠించే ప్రసిద్ధ భక్తి స్తోత్రం. అచ్యుత, కేశవ, నారాయణ, కృష్ణ, దామోదర, వాసుదేవ, మాధవ, గోపికావల్లభ వంటి అనేక నామాలతో పరమాత్మను స్తుతిస్తూ ఈ స్తోత్రం కొనసాగుతుంది.
శ్రీకృష్ణుని బాలలీలలు, కంసవధ, గోపికలతో అనుబంధం, అలాగే శ్రీరాముని దండకారణ్య లీలలు మరియు సీతాదేవి రక్షణ వంటి దివ్య ఘట్టాలు ఇందులో స్మరించబడతాయి. భక్తి, దైవస్మరణ మరియు శరణాగతి భావాలతో అచ్యుతాష్టకాన్ని పఠిస్తారు.
ధ్యాన శ్లోకం
అచ్యుతం కేశవం రామనారాయణం
కృష్ణదామోదరం వాసుదేవం హరిమ్ ।
శ్రీధరం మాధవం గోపికా వల్లభం
జానకీనాయకం రామచంద్రం భజే ॥
స్తోత్రం
అచ్యుతం కేశవం రామనారాయణం
కృష్ణదామోదరం వాసుదేవం హరిమ్ ।
శ్రీధరం మాధవం గోపికా వల్లభం
జానకీనాయకం రామచంద్రం భజే ॥
అచ్యుతం కేశవం సత్యభామాధవం
మాధవం శ్రీధరం రాధికా రాధితమ్ ।
ఇందిరామందిరం చేతసా సుందరం
దేవకీనందనం నందజం సందధే ॥
విష్ణవే జిష్ణవే శంకనే చక్రిణే
రుక్మిణీ రాగిణే జానకీ జానయే ।
వల్లవీ వల్లభాయార్చితా యాత్మనే
కంస విధ్వంసినే వంశినే తే నమః ॥
కృష్ణ గోవింద హే రామ నారాయణ
శ్రీపతే వాసుదేవాజిత శ్రీనిధే ।
అచ్యుతానంత హే మాధవాధోక్షజ
ద్వారకానాయక ద్రౌపదీరక్షక ॥
రాక్షస క్షోభితః సీతయా శోభితో
దండకారణ్యభూ పుణ్యతాకారణః ।
లక్ష్మణోనాన్వితో వానరైః సేవితో
అగస్త్య సంపూజితో రాఘవః పాతు మామ్ ॥
ధేనుకారిష్టకోఽనిష్టకృద్ద్వేషిణాం
కేశిహా కంసహృద్వణ్శికావాదకః ।
పూతనాకోపకః సూరజాఖేలనో
బాలగోపాలకః పాతు మాం సర్వదా ॥
విద్యుదుద్యోతవత్ప్రస్ఫురద్వాససం
ప్రావృడంభోదవత్ప్రోల్లసద్విగ్రహమ్ ।
వన్యయా మాలయా శోభితోరఃస్థలం
లోహితాంఘ్రిద్వయం వారిజాక్షం భజే ॥
కుంచితైః కుంతలై భ్రాజమానాననం
రత్నమౌళిం లసత్-కుండలం గండయోః ।
హారకేయూరకం కంకణ ప్రోజ్జ్వలం
కింకిణీ మంజులం శ్యామలం తం భజే ॥
ముగింపు ప్రార్థన
అచ్యుతస్యాష్టకం యః పఠేదిష్టదం
ప్రేమతః ప్రత్యహం పూరుషః సస్పృహమ్ ।
వృత్తతః సుందరం కర్తృ విశ్వంభరః
తస్య వశ్యో హరి ర్జాయతే సత్వరమ్ ॥
అచ్యుతం కేశవం రామనారాయణం
కృష్ణదామోదరం వాసుదేవం హరిమ్ ।
శ్రీధరం మాధవం గోపికా వల్లభం
జానకీనాయకం రామచంద్రం భజే ॥
శ్లోకాల భావం
మొదటి శ్లోకం: అచ్యుతుడు, కేశవుడు, రాముడు, నారాయణుడు, కృష్ణుడు, దామోదరుడు, వాసుదేవుడు, హరి, శ్రీధరుడు, మాధవుడు వంటి అనేక దివ్య నామాలతో పరమాత్మను భక్తుడు స్మరిస్తున్నాడు.
రెండవ శ్లోకం: సత్యభామాదేవికి ప్రియమైనవాడు, రాధిక చేత ఆరాధించబడినవాడు, లక్ష్మీదేవికి నిలయమైనవాడు, దేవకీదేవి కుమారుడు మరియు నందుని కుమారుడైన శ్రీకృష్ణుని ధ్యానిస్తున్న భావం వ్యక్తమవుతుంది.
మూడవ శ్లోకం: శంఖచక్రధారి, రుక్మిణీప్రియుడు, గోపికావల్లభుడు, కంసవిధ్వంసకుడు మరియు వేణువును వాయించే శ్రీకృష్ణునికి నమస్కారం సమర్పించబడుతుంది.
నాలుగవ శ్లోకం: కృష్ణుడు, గోవిందుడు, రాముడు, నారాయణుడు, శ్రీపతి, వాసుదేవుడు, అచ్యుతుడు, అనంతుడు, మాధవుడు మరియు అధోక్షజుడు వంటి నామాలతో శ్రీహరిని స్మరిస్తుంది.
ఐదవ శ్లోకం: సీతాదేవితో శోభిల్లిన శ్రీరాముడు, దండకారణ్యాన్ని పవిత్రం చేసినవాడు, లక్ష్మణునితో కూడినవాడు, వానరులచే సేవించబడినవాడు మరియు అగస్త్య మహర్షిచే పూజించబడిన రాఘవుడు తనను రక్షించాలని ప్రార్థించబడుతున్నాడు.
ఆరవ శ్లోకం: ధేనుకాసురుడు, అరిష్టాసురుడు, కేశి మరియు కంసుడు వంటి దుష్టులను సంహరించినవాడు, పూతనను సంహరించినవాడు మరియు బాలగోపాలుడిగా లీలలు చేసిన శ్రీకృష్ణుడు ఎల్లప్పుడూ తనను రక్షించాలని భక్తుడు ప్రార్థిస్తున్నాడు.
ఏడవ శ్లోకం: మెరుపులా ప్రకాశించే వస్త్రాలు ధరించినవాడు, వర్షాకాల మేఘంలా ప్రకాశించే శ్యామల దేహం కలవాడు, వనమాల ధరించినవాడు, ఎర్రని పాదాలు మరియు కమల నేత్రాలు కలిగిన శ్రీకృష్ణుని దివ్య రూపాన్ని ధ్యానిస్తుంది.
ఎనిమిదవ శ్లోకం: వంకరగా ఉన్న కేశాలతో ప్రకాశించే ముఖం, రత్నమకుటం, కుండలాలు, హారాలు, కేయూరాలు, కంకణాలు మరియు మధురమైన కింకిణీలతో అలంకరించబడిన శ్యామసుందరుని రూపాన్ని భక్తుడు ధ్యానిస్తున్నాడు.
పారాయణ నియమాలు & శుభ సమయం
- స్నానం చేసి శుభ్రమైన వస్త్రాలు ధరించి భక్తితో పఠించడం మంచిది.
- శ్రీకృష్ణుడు లేదా శ్రీమహావిష్ణువు సన్నిధిలో దీపం వెలిగించి పారాయణం చేయవచ్చు.
- ఉదయం లేదా సాయంత్రం ప్రశాంతమైన సమయంలో పఠించవచ్చు.
- శ్లోకాలను స్పష్టంగా, ఏకాగ్రతతో మరియు భక్తి భావంతో పఠించడం ఉత్తమం.
- ప్రతిరోజూ పఠించడం ద్వారా నిత్య శ్రీహరి స్మరణకు అలవాటు ఏర్పడుతుంది.
ఫలశ్రుతి
శ్రీ అచ్యుతాష్టక స్తోత్రాన్ని నిత్యం ప్రేమతో పారాయణం చేయడం వల్ల కలిగే శుభ ఫలితాలు ఫలశృతి నందు ఈ విధంగా వివరింపబడ్డాయి:
- శ్రీహరి వశ్యత (శీఘ్ర అనుగ్రహము): "తస్య వశ్యో హరిర్జాయతే సత్వరమ్" — శ్రీమన్నారాయణుడు భక్తుని ప్రేమకు వశుడై అతిశీఘ్రంగా అనుగ్రహిస్తాడు.
- సకల పాపక్షయము: పూర్వ జన్మల పాపాలు, అజ్ఞాన దోషాలు నశించి హృదయ పవిత్రత కలుగుతుంది.
- ఆనంద & శాంతి ప్రాప్తి: మనస్సులోని దుఃఖాలు, ఆందోళనలు తొలగి పరమానందం, మనఃశాంతి లభిస్తాయి.
- సకల అభీష్ట సిద్ధి: భక్తులు కోరుకునే ధర్మబద్ధమైన ఇష్టకామ్యాలు నెరవేరుతాయి.
- భక్తి & ముక్తి మార్గము: శ్రీకృష్ణ పరమాత్మ దివ్య లీలల స్మరణతో నిష్కామ భక్తి, వైకుంఠ ప్రాప్తి లభిస్తాయి.
అచ్యుతస్యాష్టకం యః పఠేదిష్టదం
ప్రేమతః ప్రత్యహం పూరుషః సస్పృహమ్ ।
వృత్తతః సుందరం వేద్యమానందదం
తస్య వశ్యో హరిర్జాయతే సత్వరమ్ ॥ 9 ॥
ఇతి శ్రీమత్పరమహంసపరివ్రాజకాచార్యస్య
శ్రీమచ్ఛఙ్కరాచార్య విరచితం శ్రీ అచ్యుతాష్టక స్తోత్రం సంపూర్ణమ్ ॥
ఫలశృతి భావము
శ్రీ అచ్యుతాష్టక స్తోత్ర ఫలశృతి నందు శ్రీ ఆది శంకరాచార్యులవారు ఈ విధంగా ఫలాన్ని అనుగ్రహించారు:
రచయిత
శ్రీశంకరాచార్యులచే రచించబడినదిగా పేర్కొనబడింది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQ)
ఈ పారాయణం, నియమాలు మరియు ఫలశృతి గురించిన సాధారణ ప్రశ్నలు
Q1శ్రీ అచ్యుతాష్టక స్తోత్రాన్ని ఎప్పుడు పారాయణం చేయాలి?
ప్రతిరోజూ ఉదయం లేదా సాయంత్రం దీపారాధన సమయంలో పారాయణం చేయడం అత్యుత్తమం. ముఖ్యంగా కృష్ణాష్టమి, ఏకాదశి మరియు శనివారాలలో పారాయణం చేయడం విశేష ఫలప్రదం.