శ్రీ శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రం

పరిచయం

సనాతన ధర్మంలో పరమశివుని ఉపాసనకు అత్యంత మూలమైన మంత్రం "ఓం నమః శివాయ" అనే శ్రీ పంచాక్షరీ మహామంత్రం. ఈ దివ్య మంత్రంలోని ఐదు అక్షరాలైన "న" - "మ" - "శి" - "వా" - "య" అను అక్షరాల తత్త్వాన్ని, మహిమను వివరిస్తూ అద్వైత వేదాంత స్థాపకులు, శ్రీ జగద్గురు ఆది శంకరాచార్యులవారు విరచించిన అమృతతుల్యమైన స్తోత్రమే "శ్రీ శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రం".

ఈ స్తోత్రంలో ప్రతీ శ్లోకమూ పంచాక్షరీ మంత్రంలోని ఒక్కొక్క అక్షరంతో ప్రారంభమై, ఆ అక్షరానికి సంబంధించిన శివ తత్త్వాన్ని అత్యంత సుందరంగా వర్ణిస్తుంది. ఐదు శ్లోకాలలో ఐదు అక్షరాల మహత్యాన్ని వివరించిన పిమ్మట, ఆరవ శ్లోకంలో ఈ స్తోత్ర పారాయణ ఫలశృతి అందించబడింది.

సృష్టిలోని ఐదు భూతాలు (పృథివి, ఆపస్సు, తేజస్సు, వాయువు, ఆకాశము) మరియు ఐదు జ్ఞానేంద్రియాలు పరమశివుని స్వరూపాలేనని ఈ స్తోత్రం ప్రతిపాదిస్తుంది. భక్తులు అనునిత్యం నిష్కల్మషమైన మనస్సుతో ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించడం వల్ల శివ సాయుజ్యము, సకల పాపక్షయము లభిస్తాయని సంప్రదాయంగా పూజించబడుతోంది.

---

పారాయణ ఫలితాలు

శ్రీ శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రాన్ని ప్రతిరోజూ ఉదయం లేదా ప్రదోష వేళ యందు భక్తిశ్రద్ధలతో పారాయణం చేయడం వల్ల కలిగే శుభ ఫలితాలు:

• సకల పాప నివారణ: జన్మాంతరములలో తెలిసీ తెలియక చేసిన పంచమహా పాతకాలు మరియు సమస్త పాపాలు భస్మీపటలమవుతాయి.
• శివలోక ప్రాప్తి: ఫలశృతి ప్రకారంగా ఈ స్తోత్రాన్ని శివసన్నిధిలో పఠించే సాధకుడు శివలోకాన్ని చేరుకుని, పరమశివునితో ఆనందిస్తాడు.
• మానసిక ప్రశాంతత & పవిత్రత: మనస్సులోని చంచలత్వం, భయాలు మరియు ఆందోళనలు తొలగి అత్యున్నతమైన ఆత్మశాంతి చేకూరుతుంది.
• వాక్శుద్ధి & మంత్ర సిద్ధి: పంచాక్షరీ మంత్ర అక్షర ఉచ్ఛారణ వల్ల స్వర శుద్ధి మరియు జప సిద్ధి లభిస్తాయి.
• గ్రహ దోష నివారణ: జాతకంలోని నవగ్రహ దోషాలు, ముఖ్యంగా శని, రాహు, కేతు దోషాల తీవ్రత తగ్గుతుంది.
• జ్ఞాన వికాసము: అజ్ఞానమనే అంధకారం నశించి అద్వైత జ్ఞానము, భక్తి పెంపొందుతాయి.

---

స్తోత్రం (తెలుగు)

నాగేన్ద్రహారాయ త్రిలోచనాయ
భస్మాఙ్గరాగాయ మహేశ్వరాయ ।
నిత్యాయ శుద్ధాయ దిగమ్బరాయ
తస్మై 'న' కారాయ నమో శివాయ ॥ 1 ॥

మన్దాకినీసలిలచన్దనచర్చితాయ
నన్దీశ్వరప్రమథనాథమహేశ్వరాయ ।
మన్దారపుష్పబహుపుష్పసుపూజితాయ
తస్మై 'మ' కారాయ నమో శివాయ ॥ 2 ॥

శివాయ గౌరీవదనాబ్జబృన్ద-
-సూర్యాయ దక్షధ్వరనాశకాయ ।
శ్రీనీలకణ్ఠాయ వృషధ్వజాయ
తస్మై 'శి' కారాయ నమో శివాయ ॥ 3 ॥

వసిష్ఠకుమ్భోద్భవగౌతమార్య-
-మునీన్ద్రదేవార్చితశేఖరాయ ।
చన్ద్రార్కవైశ్వానరలోచనాయ
తస్మై 'వా' కారాయ నమో శివాయ ॥ 4 ॥

యజ్ఞస్వరూపాయ జటాధరాయ
పినాకహస్తాయ సనాతనాయ ।
దివ్యాయ దేవాయ దిగమ్బరాయ
తస్మై 'య' కారాయ నమో శివాయ ॥ 5 ॥

---

ఫలశృతి

పంచాక్షరమిదం పుణ్యం యః పఠేచ్ఛివసన్నిధౌ ।
శివలోకమవాప్నోతి శివేన సహ మోదతే ॥ 6 ॥

ఇతి శ్రీమత్పరమహంసపరివ్రాజకాచార్యస్య
శ్రీమచ్ఛఙ్కరాచార్య విరచితం శ్రీశివపఞ్చాక్షరస్తోత్రం సంపూర్ణమ్ ॥

ఫలశృతి భావము

శ్రీ ఆది శంకరాచార్యులవారు ఈ విధంగా ఫలశృతిని ప్రసాదించారు:
ఎవరైతే పరమ పవిత్రమైన ఈ శ్రీ శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రాన్ని పరమశివుని సన్నిధిలో (శివాలయములో లేదా ఇంట్లోని శివ ప్రతిమ/లింగము ఎదుట) నియమ నిష్ఠలతో పారాయణం చేస్తారో, వారు సమస్త పాపముల నుండి విముక్తులై అంత్యమున శివలోకాన్ని పొంది, పరమశివునితో కూడి ఆనందిస్తారు.

---

ముగింపు ప్రార్థన

ఓం నమః శివాయ!
నాగేంద్రహారా, ముక్కంటి దేవా, మందార పూజితా!
మా మనస్సులలో నిరంతరం 'న-మ-శి-వా-య' అను దివ్య అక్షర నామ స్మరణ నిలిచియుండుగాక.
మాలోని అజ్ఞానాన్ని నశింపజేసి, సదా నీ దివ్య మంగళ స్వరూప ధ్యానంలో మమ్మల్ని రక్షించుము.

ఓం నమో నీలకణ్ఠాయ! శంభో శంకర!

---

స్తోత్రం గురించి

---

రచయిత

శ్రీ శివ పంచాక్షరీ స్తోత్ర రచయిత జగద్గురు శ్రీ ఆది శంకరాచార్యులు (క్రీ.పూ. 8వ శతాబ్దం / సంప్రదాయ కాల నిర్ణయం). ఆయన కేరళలోని కాలడి గ్రామంలో జన్మించిన అవతార పురుషుడు. సనాతన ధర్మాన్ని, అద్వైత వేదాంత సిద్ధాంతాన్ని భారతదేశమంతటా పునర్ముద్రించి, నాలుగు ఆమ్నాయ పీఠాలను స్థాపించిన మహనీయుడు.

ఆది శంకరాచార్యులవారు ఉపనిషత్తులు, బ్రహ్మసూత్రాలు, భగవద్గీతలకు ప్రస్థానత్రయ భాష్యాలు రాయడమే కాక, సామాన్య భక్తుల తరణం కోసం అనేక దివ్య స్తోత్రాలను రచించారు. అందులో శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రం అత్యంత లలితమైన, భక్తిరసభరితమైన మంత్ర స్తోత్రంగా విరాజిల్లుతోంది.

---

ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత

పంచాక్షరీ మంత్రంలోని ప్రతీ అక్షరమూ ఒక దివ్య తత్త్వానికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది:

1. 'న' కారము: పృథివీ తత్త్వము (భూమి) మరియు నాగభూషణ శోభితమైన రూపం.
2. 'మ' కారము: జల తత్త్వము మరియు గంగా-చందన చర్చితమైన మూర్తి.
3. 'శి' కారము: తేజో తత్త్వము (అగ్ని) మరియు సర్వమంగళకరమైన గౌరీ సమేత రూపం.
4. 'వా' కారము: వాయు తత్త్వము మరియు వసిష్ఠాది మునీంద్రులచే పూజించబడే దేవుడు.
5. 'య' కారము: ఆకాశ తత్త్వము మరియు యజ్ఞ స్వరూపుడైన దిగంబర పరమేశ్వరుడు.

ఈ ఐదు అక్షరాలను స్తుతించడం ద్వారా సాధకుడు పంచభూతాలను, పంచేంద్రియాలను జయించి ఆత్మజ్ఞానాన్ని పొందుతాడని అద్వైత సంప్రదాయం చెబుతోంది.

---

శ్లోకాల భావం (సంక్షిప్తం)

• 1వ శ్లోకం ('న' కారము): నాగేంద్రుడిని హారంగా ధరించినవాడు, ముక్కంటి, భస్మధారి అయిన 'న' కార స్వరూపునికి నమస్కారం.
• 2వ శ్లోకం ('మ' కారము): గంగాజలము, చందనంతో పూజించబడేవాడు, నందీశ్వరుని నాథుడైన 'మ' కార స్వరూపునికి నమస్కారం.
• 3వ శ్లోకం ('శి' కారము): మంగళస్వరూపుడు, దక్షయజ్ఞ నాశకుడు, నీలకంఠుడైన 'శి' కార స్వరూపునికి నమస్కారం.
• 4వ శ్లోకం ('వా' కారము): వసిష్ఠ, అగస్త్య, గౌతమాది మునులచే పూజించబడేవాడు, సూర్య చంద్ర అగ్నులను నేత్రాలుగా కలిగిన 'వా' కార స్వరూపునికి నమస్కారం.
• 5వ శ్లోకం ('య' కారము): యజ్ఞ స్వరూపుడు, జటాధారి, పినాక ధనుస్సు ధరించిన 'య' కార స్వరూపునికి నమస్కారం.
• 6వ శ్లోకం (ఫలశృతి): ఈ పంచాక్షరీ స్తోత్రాన్ని శివ సన్నిధిలో పఠించేవారు శివలోకాన్ని పొంది ఆనందిస్తారు.

---

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQ)

1. శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రాన్ని రోజువారీ పారాయణలో చదవవచ్చా?

అవును, ప్రతిరోజూ ఉదయం స్నానానంతరం శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రాన్ని పారాయణం చేయడం అత్యంత మంగళకరం.

2. ఈ స్తోత్రాన్ని ఎన్నిసార్లు పారాయణం చేయాలి?

రోజువారీగా 1 సారి, 3 సార్లు లేదా 11 సార్లు భక్తితో పారాయణం చేయవచ్చు.

3. శివాలయానికి వెళ్లినప్పుడు ఈ స్తోత్రం చదవవచ్చా?

అవును, ఫలశృతిలో చెప్పబడినట్లుగా శివాలయములో శివలింగం ఎదుట కూర్చుని ఈ స్తోత్రం పఠించడం వల్ల శీఘ్ర ఫలితం లభిస్తుంది.

4. పంచాక్షరీ మంత్రానికి, ఈ స్తోత్రానికి తేడా ఏమిటి?

'ఓం నమః శివాయ' అనేది పంచాక్షరీ మూల మంత్రం. ఈ మంత్రంలోని ప్రతీ అక్షర మహిమను స్తోత్ర రూపంలో స్తుతించే దివ్య రచనయే శివ పంచాక్షరీ స్తోత్రం.

5. ఈ స్తోత్రాన్ని ఎవరైనా చదవవచ్చా?

అవును, స్త్రీలు, పురుషులు, వయోభేదం లేకుండా భక్తి భావం కలిగిన సకల మానవులూ ఈ స్తోత్రాన్ని పారాయణం చేయవచ్చు.